Başkasının Odasına Girmeden Önce Neden Kapıyı Çalmalıyız?
Bir arkadaşının evine gittiğini düşün. Arkadaşın odasında oyun oynuyor. Sen de yanına gitmek istiyorsun.
Kapıyı hemen açıp içeri mi girersin, yoksa önce kapıyı mı çalarsın?
En doğru davranış, kapıyı çalıp arkadaşının cevap vermesini beklemektir.
Çünkü birinin odasına girmeden önce kapıyı çalmak, ona saygı gösterdiğimiz anlamına gelir.
Peki bu küçük davranış neden bu kadar önemlidir?
Kapıyı Neden Çalarız?
Kapıyı çalmak, içeride bulunan kişiye geldiğimizi haber vermenin kolay bir yoludur.
Örneğin kardeşimizin odasına girmek istediğimizde kapıyı çalabiliriz.
Kardeşimiz içeride ders çalışıyor, dinleniyor veya kıyafetlerini değiştiriyor olabilir.
Kapıyı çaldığımızda ona hazırlıklı olması için zaman tanırız.
Ayrıca içeri girip giremeyeceğimizi sormuş oluruz.
Bu davranış, başkalarını rahatsız etmeden iletişim kurmamıza yardımcı olur.
Özel Alan Ne Demektir?
Özel alan, bir insanın kendisine ait hissettiği ve başkalarının izinsiz girmesini istemeyebileceği yerdir.
Örneğin odamız, yatağımızın bulunduğu bölüm veya kişisel eşyalarımız özel alanımızın parçaları olabilir.
Herkesin ayrı bir odası olmak zorunda değildir.
Kardeşimizle aynı odayı paylaşıyor olabiliriz.
Böyle durumlarda bile birbirimizin eşyalarına ve kişisel ihtiyaçlarına saygı gösterebiliriz.
Özel alan yalnızca bir oda demek değildir.
Birinin çantasını izinsiz açmamak veya özel defterini habersiz okumamak da özel alana saygı göstermektir.
Kapıyı Çaldıktan Sonra Hemen İçeri Girebilir miyiz?
Hayır. Kapıyı çalmak, hemen içeri girebileceğimiz anlamına gelmez.
Önce içerideki kişinin cevap vermesini beklemeliyiz.
Örneğin arkadaşımız “Bir dakika!” diyebilir.
Bu durumda beklemek gerekir.
“Girebilirsin.” dediğinde ise kapıyı açıp içeri girebiliriz.
Bazen içeriden hiç ses gelmeyebilir.
Böyle bir durumda, acil bir tehlike olmadıkça kapıyı hemen açmak yerine tekrar seslenebilir veya daha sonra gelebiliriz.
Önemli olan yalnızca kapıya vurmak değil, karşımızdaki kişinin cevabına da saygı göstermektir.
İzin İstemek Neden Önemlidir?
İzin istemek, başka birinin düşüncesine ve kararına değer verdiğimizi gösterir.
Örneğin arkadaşımızın kalemini kullanmak istediğimizde önce sorarız.
Bir oyuncağını almak istediğimizde de izin istememiz gerekir.
Aynı davranış odalara girerken de geçerlidir.
İzin istemek, “Senin de karar verme hakkın var.” demenin güzel bir yoludur.
Bazen karşımızdaki kişi isteğimizi kabul etmeyebilir.
Bu durumda onun neden istemediğini anlamaya çalışmak önemlidir.
Ancak insanların özel alanlarına saygı göstermek, birbirimizden sürekli uzak durmamız gerektiği anlamına gelmez.
Çocukların da Özel Alanı Var mıdır?
Evet. Çocukların da özel alanlarına saygı gösterilmesi gerekir.
Örneğin bir çocuk kıyafet değiştirirken yalnız kalmak isteyebilir.
Başka bir çocuk ise odasında sessizce kitap okumak isteyebilir.
Anne, baba ve diğer yetişkinler de mümkün olduğunda çocuğun odasına girmeden önce kapıyı çalabilir.
Bu davranış, çocuğun kendisine saygı gösterildiğini hissetmesine yardımcı olur.
Ancak yetişkinlerin çocukların güvenliğini sağlama sorumluluğu da vardır.
Özellikle küçük çocukların bakıma ve gözetim altında bulunmaya ihtiyaç duyabileceğini unutmamalıyız.
Özel alana saygı ile güvenliği sağlamak birlikte düşünülmelidir.
Birisinin Odasına İzinsiz Girersek Ne Olabilir?
Bir kişinin odasına haber vermeden girdiğimizde onu şaşırtabiliriz.
Belki önemli bir işle uğraşıyordur.
Belki dinlenmek istiyordur.
Belki de kimsenin görmesini istemediği bir doğum günü hediyesi hazırlıyordur.
İzinsiz girmek, o kişinin kendisini rahatsız hissetmesine neden olabilir.
Oysa kapıyı çalıp beklemek çok kısa sürer.
Bu küçük davranış, gereksiz bir rahatsızlığı önleyebilir.
Odamıza Birisi İzinsiz Girerse Ne Yapabiliriz?
Bazen kardeşimiz veya başka biri odamıza kapıyı çalmadan girebilir.
Böyle bir durumda hemen bağırmamız gerekmez.
Sakin bir sesle “İçeri girmeden önce kapıyı çalmanı istiyorum.” diyebiliriz.
Böylece neden rahatsız olduğumuzu anlatmış oluruz.
Karşımızdaki kişi bunu unutmuş olabilir.
Ancak biri sürekli özel alanımıza saygı göstermiyorsa veya kendimizi güvende hissetmiyorsak ailemizden ya da güvendiğimiz başka bir yetişkinden yardım isteyebiliriz.
Kendi sınırlarımızı anlatmak yanlış değildir.
Her Zaman Kapıyı Çalıp Beklemek Gerekir mi?
Genellikle evet. Ancak bazı özel durumlar vardır.
Örneğin içerideki bir çocuğun yardım istediğini duyduğumuzu düşünelim.
Çocuk düşmüş veya kendisini tehlikede hissediyor olabilir.
Böyle bir durumda önce güvenliği düşünmek gerekir.
Gerekiyorsa hemen bir yetişkine haber vermeli ve acil yardım sağlamalıyız.
Aynı şekilde yangın veya başka bir tehlike varsa kapıyı çalıp uzun süre beklemek doğru olmayabilir.
Bu nedenle kapıyı çalma kuralı, insanların güvenliğini tehlikeye atacak biçimde uygulanmamalıdır.
Başkalarının Eşyalarına da İzin Almadan Dokunmamalı mıyız?
Evet. Özel alana saygı göstermek yalnızca kapıları çalmakla sınırlı değildir.
Örneğin arkadaşımızın çantasını izinsiz açmamalıyız.
Kardeşimizin günlüğünü habersiz okumamalıyız.
Başkasına ait bir oyuncağı veya telefonu kullanmadan önce izin istemeliyiz.
Bir insanın eşyalarının bize yakın olması, onları istediğimiz gibi kullanabileceğimiz anlamına gelmez.
Bu davranışlara dikkat etmek, insanlar arasındaki güveni korumaya yardımcı olur.
Kapıyı Çalmak Bir Nezaket Kuralı mıdır?
Evet. Nezaket, başkalarına karşı düşünceli ve saygılı davranmaktır.
Teşekkür etmek, birinden bir şey isterken uygun sözcükler kullanmak ve konuşan kişinin sözünü kesmemek nezaket davranışlarına örnektir.
Kapıyı çalmak da bunlardan biridir.
Ancak nezaket yalnızca kuralları ezberlemek değildir.
Bu kuralların neden önemli olduğunu anlamak gerekir.
Örneğin kapıyı çalarken aslında içerideki kişiye, “Seni rahatsız etmek istemiyorum.” mesajı veririz.
Böylece birlikte yaşamak daha kolay hâle gelir.
Bu Davranış Bize Ne Öğretir?
Kapıyı çalmak birkaç saniye sürer.
Ancak bu küçük davranış, karşımızdaki kişinin kendisini değerli hissetmesine yardımcı olabilir.
Çünkü insanlar bazen yalnız kalmak, dinlenmek veya yaptıkları işe devam etmek ister.
Bizim içeri girmek istememiz, onların her zaman hazır olduğu anlamına gelmez.
Başkalarının özel alanlarına saygı gösterdiğimizde, kendi özel alanımıza da saygı gösterilmesini istemenin neden önemli olduğunu daha iyi anlarız.
Bir dahaki sefere kardeşinin, arkadaşının veya başka birinin odasına girmek istediğinde kapıyı çalmayı ve cevap beklemeyi hatırla.
Çünkü saygı göstermek bazen kapıyı çalmak kadar küçük bir davranışla başlar.
Kapıyı Çalma ve Özel Alan Hakkında Ne Öğrendik?
1. Başkasının odasına girmeden önce neden kapıyı çalmalıyız?
İçerideki kişiye geldiğimizi haber vermek, izin istemek ve onun özel alanına saygı göstermek için kapıyı çalarız.
2. Kapıyı çaldıktan hemen sonra içeri girebilir miyiz?
Hayır. Acil bir durum yoksa içerideki kişinin cevap vermesini beklemeliyiz.
3. Çocukların da özel alanı var mıdır?
Evet. Çocukların da dinlenirken, kıyafet değiştirirken veya kişisel işleriyle ilgilenirken özel alanlarına saygı gösterilmesi gerekir.
4. Özel alana saygı göstermek yalnızca kapıyı çalmak mıdır?
Hayır. Başkalarının eşyalarını izinsiz almamak, çantalarını açmamak ve özel defterlerini habersiz okumamak da buna dahildir.
5. Birisi odamıza izinsiz girerse ne yapabiliriz?
Sakin bir biçimde rahatsız olduğumuzu söyleyebiliriz. Sorun devam ederse güvendiğimiz bir yetişkinden yardım isteyebiliriz.
6. Acil bir durumda kapıyı çalıp beklemeli miyiz?
Hayır. Birinin güvenliği tehlikedeyse öncelikle yardım sağlanmalıdır. Gerektiğinde hemen bir yetişkine haber vermeliyiz.