Yatak Odasında Neden Çiçek Bulundurulmaz? Gece Bitkiler Oksijenimizi Tüketir mi?
Bir akşam odana küçük bir saksı çiçeği koyduğunu düşün.
Yaprakları yemyeşil. Saksısı pencerenin önüne çok yakışmış.
Tam uyumaya hazırlanırken birisi sana şöyle diyor:
“Gece odanda çiçek bulundurma! Çiçekler oksijenini tüketir.”
Şaşırıp çiçeğine bakıyorsun.
“Bu küçücük bitki gerçekten benim soluduğum bütün oksijeni tüketebilir mi?”
Bu sorunun cevabı sandığından daha ilginç!
Bitkiler gece oksijen tüketir ve karbondioksit üretir. Ancak normal bir yatak odasında bulunan birkaç saksı bitkisinin tükettiği oksijen, insanlar için tehlike oluşturacak kadar fazla değildir.
Peki, bu düşünce nereden geliyor? Bitkiler geceleri ne yapıyor?
Bitkiler de Solunum Yapar mı?
Evet, bitkiler de solunum yapar.
İnsanlar gibi akciğerleri bulunmasa da hücreleri yaşamak için enerjiye ihtiyaç duyar.
Bitkiler, ürettikleri şekerleri kullanarak hücrelerinde enerji açığa çıkarır.
Bu işlem sırasında oksijen kullanılabilir ve karbondioksit oluşur.
Buna hücresel solunum denir.
Bitkiler solunum sayesinde büyümek, kendilerini yenilemek ve başka yaşamsal faaliyetlerini sürdürmek için gerekli enerjiyi elde eder.
Üstelik bu işlem yalnızca gece gerçekleşmez.
Bitkiler gündüz de gece de solunum yapar.
Bitkiler Gündüz Neden Oksijen Üretir?
Yeşil bitkilerin çoğu, yeterli ışık olduğunda fotosentez yapar.
Fotosentez sırasında bitki, su ve havadaki karbondioksitten yararlanarak şeker üretir.
Bu işlemde ışık enerjisi kullanılır ve oksijen açığa çıkar.
Gündüzleri bitki hem fotosentez hem de solunum yapabilir.
Uygun ışık koşullarında fotosentezle üretilen oksijen, solunumda kullanılan oksijenden fazla olabilir.
Böylece bitki çevresine net olarak oksijen verir.
Ancak ışık miktarı çok azsa bu denge değişebilir.
Bitkiler Gece Neden Karbondioksit Üretir?
Gece karanlık olduğunda çoğu bitkinin fotosentezi durur.
Çünkü fotosentezin ışığa bağlı aşamaları için ışık enerjisi gereklidir.
Fakat bitkinin hücreleri yaşamaya devam eder.
Bu nedenle hücresel solunum da devam eder.
Bitki oksijen kullanır ve karbondioksit üretir.
İşte yatak odasında çiçek bulundurulmaması gerektiği düşüncesi, bu bilimsel gerçekten doğmuştur.
Ancak burada unutulan önemli bir ayrıntı vardır:
Bir olayın gerçekleşmesi, onun mutlaka tehlikeli miktarda gerçekleştiği anlamına gelmez.
Çiçekler Gece Odamızdaki Oksijeni Bitirir mi?
Hayır.
Normal koşullarda birkaç saksı bitkisinin tükettiği oksijen, bir insanın sağlığını tehdit edecek miktarda değildir.
Oksijen tüketimi bitkinin türüne, büyüklüğüne ve yaşam koşullarına bağlı olarak değişebilir.
Ancak sıradan bir odada bulunan birkaç küçük bitki, havadaki oksijeni bitirmez.
Royal Horticultural Society de yatak odasındaki bitkilerin gece tükettiği oksijen miktarının insanlar için sorun oluşturacak kadar yüksek olmadığını açıklamaktadır.
Dolayısıyla odamızda bir çiçek bulunmasının bizi gece oksijensiz bırakacağını düşünmemiz gerekmez.
Odamızdaki Karbondioksit Nereden Gelir?
İnsanlar da solunum sırasında karbondioksit üretir.
Gece uyurken de solunumumuz devam eder.
Bu nedenle yatak odasında bulunan insanların solunumu, oda havasındaki karbondioksit miktarını etkiler.
Bitkiler de solunum yaparak bir miktar karbondioksit oluşturabilir.
Ancak normal sayıdaki saksı bitkileri, bu konuda başlıca endişe kaynağı değildir.
Odadaki hava kalitesinde kişi sayısı, oda büyüklüğü ve havalandırma gibi etkenler önemlidir.
Bu yüzden yatak odasını uygun biçimde havalandırmak yararlıdır.
Yatak Odasında Bitki Bulundurmak Zararlı mı?
Çoğu insan için, uygun bakımı yapılan birkaç saksı bitkisini yatak odasında bulundurmak genel olarak zararlı değildir.
Bitkiler odaya doğal bir görünüm kazandırabilir.
Onların yeni yapraklar çıkarmasını izlemek, büyümelerini gözlemlemek de keyifli olabilir.
Ancak bazı durumlarda dikkatli olunması gerekir.
Örneğin yoğun kokulu çiçekler, koku hassasiyeti bulunan kişileri rahatsız edebilir.
Bazı bitkilerin polenleri de alerjik belirtileri tetikleyebilir.
Bu nedenle bir bitkinin yatak odasına uygun olup olmadığı yalnızca oksijen tüketimine göre değerlendirilmemelidir.
Çiçeklerin Kokusu Uykumuzu Etkiler mi?
Bazı çiçekler güçlü kokular yayar.
Bu kokuların bir bölümünü hoş bulabiliriz.
Ancak aynı koku başka bir kişide baş ağrısı, rahatsızlık veya solunum yolu belirtilerine yol açabilir.
Özellikle koku hassasiyeti ya da solunum yolu alerjisi bulunan kişiler için yoğun kokulu bitkiler uygun olmayabilir.
Herkesin kokulara verdiği tepki aynı değildir.
Bu yüzden yatak odasında mutlaka güzel kokulu çiçek bulundurulması gerektiğini düşünmek de doğru olmaz.
Saksı Toprağında Küf Oluşabilir mi?
Evet.
Saksı toprağı sürekli fazla ıslak bırakılırsa uygun koşullarda küf ve başka mikroorganizmalar gelişebilir.
Küf bazı kişilerde alerjik belirtilere veya solunum yolu rahatsızlıklarına neden olabilir.
Ayrıca aşırı sulama, bitkinin köklerine de zarar verebilir.
Bu nedenle saksı bitkilerinin doğru sulanması önemlidir.
Toprağın gereğinden fazla ıslak bırakılmaması, uygun drenaj ve temiz bir yetiştirme ortamı hem bitki hem de oda için yararlıdır.
Bitkiler Odamızın Havasını Temizler mi?
Bitkiler fotosentez sırasında karbondioksit kullanır.
Bazı bitkilerin belirli hava kirleticilerini azaltabildiği laboratuvar deneylerinde de görülmüştür.
Ancak bu deneylerin bir bölümü küçük ve kapalı ortamlarda yapılmıştır.
Gerçek bir evde hava sürekli farklı biçimlerde değişir.
Bu nedenle birkaç saksı bitkisini, bütün kirleticileri temizleyen bir hava filtresi olarak düşünmemeliyiz.
ABD Çevre Koruma Ajansı, normal miktardaki ev bitkilerinin ev ve ofis havasındaki kirleticileri önemli ölçüde giderdiğine ilişkin yeterli kanıt bulunmadığını belirtmektedir.
Sağlıklı iç ortam havası için kirlilik kaynaklarını azaltmak ve uygun havalandırma sağlamak önemlidir.
Bazı Bitkiler Gece Karbondioksit Alır mı?
Evet, bazı bitkilerin ilginç bir özelliği vardır.
Özellikle kurak ortamlara uyum sağlamış bazı kaktüsler ve sukulentler, su kaybını azaltmak için gözeneklerini gündüz büyük ölçüde kapalı tutabilir.
Gece ise karbondioksit alıp depolayabilirler.
Bu özel fotosentez uyumuna CAM metabolizması denir.
Ancak bu bitkiler de hücresel solunum yapmaya devam eder.
Ayrıca gece karbondioksit almaları, yatak odasının havasını önemli ölçüde değiştirdikleri veya bütün gece bol miktarda oksijen ürettikleri anlamına gelmez.
Yatak Odasında Çiçek Bulundururken Nelere Dikkat Etmeliyiz?
Bitkinin türünü ve bakım ihtiyacını bilmek önemlidir.
Öncelikle bitkiyi yeterli ışık alabileceği uygun bir yere koymalıyız.
Saksısının devrilmeyecek biçimde yerleştirilmesi gerekir.
Toprağı sürekli ıslak bırakmamalı ve dökülen yaprakları temizlemeliyiz.
Alerjisi veya koku hassasiyeti bulunan kişilerin yoğun kokulu çiçeklerden kaçınması uygun olabilir.
Evde küçük çocuklar veya hayvanlar varsa zehirli olabilecek bitkilere erişim de önlenmelidir.
Böylece bitkileri güvenli biçimde yetiştirebiliriz.
Peki, Yatak Odasında Çiçek Olmalı mı?
Bunun herkes için tek bir cevabı yoktur.
Bitkileri seviyorsak, uygun bir tür seçerek odamızda yetiştirebiliriz.
Ancak bitki bakımı yapmak istemiyorsak odamızda çiçek bulundurmak zorunda da değiliz.
Önemli olan, bilimsel bilgileri doğru anlamaktır.
Bitkilerin gece oksijen kullanması gerçektir.
Fakat bu gerçek, birkaç saksı çiçeğinin yatak odasında tehlikeli olduğu anlamına gelmez.
Bir dahaki sefere biri bize “Gece çiçekler bütün oksijenimizi tüketir.” derse artık bunun doğru olmadığını açıklayabiliriz.
Çünkü bilim yalnızca bir olayın olup olmadığını değil, ne kadar gerçekleştiğini ve gerçek yaşamda ne anlama geldiğini de araştırır.
Yatak Odasında Çiçek Bulundurmak Hakkında Ne Öğrendik?
Yatak odasında çiçek bulundurmak zararlı mıdır?
Normal koşullarda birkaç saksı bitkisi bulundurmak çoğu insan için zararlı değildir. Ancak alerji, yoğun koku ve küflü toprak gibi özel durumlara dikkat edilmelidir.
Çiçekler gece oksijen tüketir mi?
Evet. Bitkiler gece de solunum yapar ve oksijen kullanır. Ancak normal sayıdaki saksı bitkilerinin tükettiği oksijen tehlikeli düzeyde değildir.
Bitkiler neden gece karbondioksit üretir?
Hücresel solunum sırasında şekerlerden enerji elde edilirken karbondioksit oluşur. Bu işlem gündüz de gece de gerçekleşir.
Bitkiler gündüz solunum yapar mı?
Evet. Bitkiler gündüz de solunum yapar. Yeterli ışık olduğunda ayrıca fotosentez gerçekleştirerek oksijen üretebilirler.
Yatak odasındaki çiçekler havayı temizler mi?
Bazı kirleticilerle etkileşebilirler ancak birkaç saksı bitkisi, uygun havalandırmanın veya gerektiğinde kullanılan hava temizleme yöntemlerinin yerini tutmaz.
Yatak odasına bitki koyarken nelere dikkat etmeliyiz?
Bitkinin güvenli olmasına, koku ve alerji hassasiyetine, toprağın küflenmemesine, doğru sulamaya ve odanın havalandırılmasına dikkat etmeliyiz.
